Besinleri Nasıl Saklamalıyım?

BESİNLERİ SAKLAMA YÖNTEMLERİ
🍦DONDURARAK SAKLAMA
Meyve ve sebzelerin bozulmasının en önemli nedenlerinden biri de fazla miktarda su içermeleridir. Mikroorganizmaların üreyip çoğalmaları için neme ihtiyacı vardır, sebze ve meyveler mikroorganizmalar için gerekli nemli ortamı sağlayabilmektedir. Mikroorganizmaların faaliyetlerinin durdurulabilmesi ise suyun dondurulması ile mümkündür. Dondurma işleminin verimli olması ise işlemin sürekli olmasına bağlıdır.
Besinlerin düşük sıcaklıklarda saklanmaları mikroorganizmalardan kaynaklanan bozulmaları geciktirmekte veya tamamen ortadan kaldırmaktadır. Düşük sıcaklıkta saklama -1 ile +7 derecelerde, dondurarak saklama ise -18 derecelerde yapılır. Dondurma işlemi ne kadar hızlı olursa meyve ya da sebzeler hücrelerinden o kadar az su kaybeder. Bu da dokuların bozulmasını engeller. Besinlerdeki enzimlerin faaliyetleri dondurma ile yavaşlatılsa da tamamen durdurulamaz, bu yüzden bazı sebzeleri önceden pişirmek gerekir. Besinleri dondurmadan önce yapılacak bazı işlemler onların lezzet, tat, koku, renk ve dokularında değişiklik meydana getirmez tersine katkı sağlar. Meyvelerde ise haşlama gibi ön işlemler gerekmez.
🍗Et ve Et Ürünleri
👉Et, kasaplara mezbahada kesilip 0-1 oC’de 24 saat bekletildikten sonra dağıtılır. Et kasaplarda da beklemeyeceğinden kasaplardan satın alınan etler soğuk yerlerde (buzdolabında) tutulur. Kıyma haline getirilmiş et buzdolabında bir günden çok bekletilmez. Parça etler ise iki üç gün bekletilebilir.
Etler daha uzun süre saklanmak istenirse pişirilecek miktarlara ayrılıp, yağlı kağıda sarılarak buzlukta (-2 oC de) birkaç hafta saklanabilir. Etler soğuk depolarda -32 oC de dondurularak -18oC de uzun süre saklanabilir. Donmuş et soğuk yerde buzdolabında çözdürülür. Çözülmüş etler tekrar dondurulmaz.
👉Kanatlı hayvan etlerinin saklanması aynen etlerde olduğu gibidir. 0oC’de saklama süresi 1-6 gündür. Donmuş olarak saklamada ise -32 oC’de dondurularak -18oC de yaklaşık 3 ay kadar saklanabilir.
👉Balığın saklanması; kısa bir süre sonra kullanılacak balıklar buz içerisinde veya 0oC’nin altında bekletilir. Balıkların uzun süre saklanması ise çeşitli yollarla olur. Bunlar; dondurma, tuzlama, konserve ve kurutmadır. Ülkemizde en çok konserve, tuzlama ve dondurma yöntemleri uygulanır. Balıklar -32 oC de dondurularak -18oC de 3-6 ay saklanabilir.
🌽Kuru Baklagillerin Saklanması
Saklamada nem denetimi ve haşerelerden koruma önemlidir. Nem miktarının artması mikroorganizmaların çoğalmasına neden olur. Mikroorganizmalarında üremesi de ısı derecesini artırarak tanelerin küflenip çürümesine yol açar. Sıcak yerlerde saklanan kuru baklagillerin dış zarları kalınlaşır ve pişme süreleri uzar. Bu nedenle kuru baklagiller serin ve kuru bir ortamda saklanmalıdır.
🍳Yumurtanın Saklanması
Oda ısısında bekleyen yumurta, zamanla tazeliğini yitirir. Bekleme süresince yumurtada fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik değişiklikler meydana gelir. Yumurtanın tazeliğini yitirmemesi için serin yerde bekletilmelidir. – 1, +1 oC arasında yumurta uzun süre saklanabilir. Yıkanmamış yumurtayı buzdolabında, bir- iki hafta tazeliğini yitirmeden saklamak olasıdır. Yumurta, buzdolabına konulurken değil, kullanılmadan hemen önce yıkanmalıdır.
🍶Süt Ve Süt Ürünlerinin Saklanması
Pastörize edilen sütler buzdolabında 4-5 oC de yazın uzun süre saklanamaz. Oda ısısında saklanmaz. Pastörize edilmemiş süt kaynama derecesine geldikten sonra beş dakika kaynatılır, cam kaplarda bir-iki gün saklanır. Uzun ömürlü sütler (UHT) ise oda sıcaklığında 2-3 ay, buzdolabında 5-6 ay saklanabilir. Fakat UHT sütlerde saklama yerinin sıcaklığı 30 oC üzerinde olursa sütün rengi kahverengiye döner ve diğer yönlerden kalitesini bozar.
🍼Anne Sütünün Saklanması
Annenin bebeğinden düzenli olarak ayrılmasını gerektiren koşullarda anne sütünün uygun şekilde toplanarak saklanması daha uzun süre anne sütü ile beslenmeye katkı sağlayacaktır. Anne ve bebeğin hastalanması sonucu sütün kaçmasını önlemek, memenin ve bebeğin memeyi almaması, tıkanmış memeyi açmak ve annenin çalışıyor olması gibi nedenlere bağlı olarak sütün sağılıp saklanması gerekebilir. Sağılan sütler, kapağı ve şişesi 5 dakika kaynatılarak mikroplardan arındırılmış cam kavanozlarda saklanmalıdır.
Sağılan anne sütü dondurmadan 72 saat, dondurulmuş ve eritilmiş ise 24 saat +1 ile +4 derece arasında buzdolabında, buzlukta -7- ile-2 derece arasında 3 hafta ve derin dondurucuda -18 derecenin altında 6 ay saklanabilir.
Bu sütler kullanılmadan önce kavanoz içinde sıcak suda bekletilerek (ben- mari yöntemi) ısıtılmalıdır. Saklanan sütün kaynatılması ve mikrodalga radyasyona maruz bırakılması önerilmemektedir.
🍞Tahılların Saklanması
Tahıllar, ısı ve nem derecesi uygun olursa uzun süre saklanabilir. Tahıl tanelerinin bozulmadan saklanması için, tanelerdeki nem oranının %15’i, saklanan yerin nem oranının ise %70’i geçmemesi gerekir. Saklanan yerin ısı derecesi de mümkün olduğu kadar düşük olmalıdır.
Ekmek ve benzeri yiyecekler ısı ve nem derecesi yüksek yerde saklanırsa küflenme olabilir. Bu nedenle serin ve kuru ortamda saklanmalıdır.
🍆🍎Sebzeler Ve Meyvelerin Saklanması
Taze sebze ve meyveler, buzdolabında sebzelikte saklanmalıdır.
Çeşitli sebze ve meyveler (patlıcan, biber, kayısı, incir, bamya, domates gibi), kurutularak saklanabilir. Kurutma işlemi hava akımı olan ve gölge bir yerde üstü bez ile kapalı olarak yapılmalı, vitamin kayıpları oluşacağından güneş altında kurutulmamalıdır.
Yeşillenmiş ve filizlenmiş patateste zararlı (toksik öğe) miktarı artar. Bu nedenle patatesin saklama ilkelerine dikkat etmek gerekir. Patates kuru, karanlık ve serin yerlerde saklanmalıdır.
kaynak:araş.görv.Merve AYDIN,çocuk beslenmesi,Atatürk üniversitesi,s:3-8

Yazıyı paylaşmak için;