Sezaryen, doğumun doğal yolla gerçekleşmediği durumlarda hayat kurtaran bir “operasyon”dur. Doğumun doğal yolla gerçekleşmemesinin ise pek çok sebebi olabilir; gebeliğe bağlı yüksek tansiyon (preeklampsi), plasenta previa, çatı darlığı, bebeğin kalp atışlarında düzensizlik veya aşırı kilolu olması, doğumun başlamaması veya ilerlememesi… sezaryen doğumu zorunlu kılan sebeplerin başında gelir.

Bu durumlara ek olarak bazen hekimler his ve tecrübeleriyle de anne adayı için sezaryen doğumun daha güvenli olduğu sonucuna varabilir. Genellikle uzun süren tedavi süreçleri sonrasında sağlanan gebelik veya tekrarlayan bebek kayıplarından sonra varılan bu karar, anne adayının pskilojik durumu da göz önünde bulundurularak alındığı için çoğu zaman olumlu kabul edilir. Çünkü sadece fizyolojik sebepler değil anne adayının doğumla ilgili psikolojik hazırlığı da doğum şekline karar vermede etkilidir.

Yukarıdaki sebeplerden herhangi biri veya birileri nedeniyle ilk doğumunuzu sezaryen doğum şeklinde gerçekleştirdiyseniz ve yeniden bir bebek bekliyorsanız, insanlar artık size beklenen doğum tarihinizi değil; planlanan doğum tarihinizi sorar. Çünkü  bir kez sezaryen operasyonu geçirdiyseniz artık tüm doğumlarınızın (ki bu şekilde en fazla 3 doğum yapmanız önerilir) sezaryen şeklinde olması gerektiğini düşünürler.

Halbuki son yıllarda artan çalışmalar göstermektedir ki, gerekli şartlar sağlandığında sadece sezaryen doğum yapmış olmak bir sonraki doğumun da bu şekilde olmasını zorunlu kılan bir sebep değildir.

Doğuma yaklaşırken bebeğin ve anne adayının genel durumu ile hastane şartlarının uygun olması halinde sezaryen sonrası vajinal doğum (SSVD) pek çok anne adayına doğal doğum  deneyimi yaşamak için yeni bir umut olmuştur. SSVD için aranan en önemli şartlar ise şöyle sıralanabilir:

  • İlk doğumda sezaryeni zorunlu kılan sebeplerin tekrar etmemesi,
  • Anne adayının gebelik sürecinde aşırı kilo almaması
  • İlk doğumda atılan kesi kalınlığının düzenli takibi
  • Bebeğin normal kilo aralığında olması
  • Doğumun suni sancı desteğine ihtiyaç duymadan doğal yolla başlaması
  • Doğum esnasında oluşabilecek herhangi bir komplikasyona karşı ameliyathanenin 24 saat hazır ve doğumhaneye yakın olması

…ve belki de en önemlisi anne adayının doğum konusunda bilinçli ve eğitimli olması SSVD için aranan en önemli koşuldur..

Dünya genelinde sezaryen doğum oranlarının azaltılmasında çok etkili bir faktör olsa da SSVD’nin her koşulda yapılamamasının altında yatan bazı risk unsurları da var. Bu risklerin başında ise doğum esnasında önceki kesi yerinde meydana gelebilecek dehisans (açılma) veya rüptür (yırtılma ) gösterilebilir. Bu riskler nedeniyle ülkemizde SSVD destekleyen doktor ve hastane sayısı oldukça kısıtlı olmasına ragmen, istatistikler bu riskin %0.02 ile %1.5 arasında değiştiğini göstermektedir. Bu durumda bazı hekimler Edwain Craig tarafından 1916 yılında ortaya atılan “bir kez sezaryen ,sürekli sezaryen” görüşüne bağlı kalırken basiları ise % 90’ların üzerinde gerçekleşen başarılı doğumları da kayda alarak kararı aileye bırakabilmektedir.

Toplumumuzun bazı kesimlerinde sezaryen doğum normal doğumun zıttı olarak “anormal doğum(!)” hatta “başarısız doğum(!)” gibi addedildiği için bazı anneler şartlara aldırmaksızın sadece yüksek motivasyon ile SSVD yapabileceklerine inanmaktadır ki bu da hem anne hem bebek için ciddi riskler doğurmaktadır.

Dolayısıyla SSVD için varılacak en sağlıklı sonuç; annenin doğum şekliyle ilgili bireysel kararı dahil sezaryeni gerektirecek bir durum olmadığı takdirde şartların değerlendirilmesi ve artık 1960’lardan itibaren sorgulanmaya başlanılan ve yüzyıl öncesine dayanan sezaryenden sonra sezaryen doğumun zorunlu tutulması olabilir. Ancak konuyla ilgili anne adaylarının bilinçlendirilmesi ve gerekli eğitimleri alması da doğumun en rahat ve doğal yolla gerçekleşmesinde çok önemli olacaktır.

Zeynep ERİŞEN ŞAKAR

 

 

http://dergipark.gov.tr/download/article-file/386162

https://gebelik.org/tr/dogum-sezaryen-ile-dogum-hangi-durumlarda-sezaryen-gerekir.html

https://www.vbac.com/

 

 

 

 

 

 

 

 

Yorum bırak

Mail adresin paylaşılmayacak